هوش توانایی یادگیری از تجربه، سازگاری با محیط و شکل‌دادن به آن، و حل مسئله است.
یکی از تعاریف رایج، هوش را «توانایی ذهنی عمومی شامل یادگیری از تجربه، به‌کارگیری دانش کسب‌شده برای استدلال و حل مسئله، و تنظیم رفتار متناسب با موقعیت» توصیف می‌کند. این توانایی عملکردهای شناختی مانند ادراک، توجه، حافظه، زبان و برنامه‌ریزی را در هم می‌آمیزد و می‌توان آن را با آزمون‌های استاندارد هوش مانند آزمون IQ سنجید.
به‌طور کلی، هوش ویژگی‌های زیر را دارد:
- درک و استدلال درباره اطلاعاتی که از خود و دنیای بیرون می‌رسد
- واکنش انعطاف‌پذیر به وظایف و محیط‌های تازه
- حل مسئله و تصمیم‌گیری
- رشد و تغییر رفتار و دانش از طریق یادگیری
مؤلفه‌های اصلی: IQ، استدلال و حل مسئله
وقتی پژوهشگران و آزمون‌هایی مانند WIQS درباره هوش به‌صورت عملی صحبت می‌کنند، معمولاً آن را به چند توانایی شناختی قابل اندازه‌گیری تجزیه می‌کنند. درک این مؤلفه‌ها کمک می‌کند ببینیم نمره IQ واقعاً چه چیزی را منعکس می‌کند.
- IQ (ضریب هوشی) — نمره‌ای استاندارد که عملکرد در چند وظیفه شناختی را خلاصه می‌کند تا نتیجه شما با جمعیتی گسترده‌تر قابل مقایسه باشد. برای جزئیات بیشتر، IQ چیست؟ را ببینید.
- استدلال — توانایی نتیجه‌گیری منطقی از اطلاعات، شناخت روابط و بررسی گام‌به‌گام یک مسئله.
- حل مسئله — به‌کارگیری دانش و استدلال برای یافتن راه‌حل وظایف ناآشنا، اغلب تحت فشار زمان.
- تشخیص الگو — توجه به نظم، توالی یا قاعده در مجموعه‌ای از شکل‌ها، اعداد یا نمادها که هسته بسیاری از سؤال‌های آزمون IQ است.
- استدلال فضایی — تجسم و دستکاری ذهنی شکل‌ها و روابط آن‌ها در فضا، مهارتی که ارتباط نزدیکی با سؤال‌های تصویری و مبتنی بر الگو دارد.
مفهوم هوش فراتر از موجودات زنده نیز به کار می‌رود، یعنی درباره ماشین‌ها و هوش مصنوعی، که در معنایی گسترده‌تر به‌عنوان «توانایی پردازش اطلاعات و سازگاری برای دستیابی به یک هدف» درک می‌شود.
پژوهشگران هنوز درباره اینکه هوش چگونه باید تعریف و اندازه‌گیری شود بحث می‌کنند و برخی معتقدند هوش را نمی‌توان با یک تعریف واحد توضیح داد.
توانایی استدلال خود را بسنجید